Nieuws

 
 
10 augustus 2017

Zo goed als nieuw

Een echte gemeente-dienst, zo voelde het zondagmorgen 17 september in de startdienst te Krommenie. Kinderen die druk waren om van afval iets moois te maken. Soep die onderwijl de viering werd gekookt van ingrediënten die ieder had meegebracht. En delen van de plannen en activiteiten komend najaar. En onderwijl..  ontmoeting en gezelligheid. Kunstenares Yvette van de Does lichtte een project toe waarbij kinderen zwerfafval gaan verzamelen en daar iets van maken. Met een opbrengst voor de Vermaning. Kok Klever lichtte toe hoe in het Scheppingsverhaal  uit het 'niets' van de chaos en oervloed leven en toekomst geschapen werd, en hoe wij elke dag daarin door mogen gaan. En voorganger Jaap Brüsewitz liet vanuit het verhaal van een tweede wonderbare spijziging uit het Marcus Evangelie blijken hoe 'delen' en 'inzetten' van wat je hebt steeds weer perspectief geeft. Veel dank aan Evelien Mager, Ron en Trees Kuijpers voor alle praktische hulp. Onderstaand een kort fotoverslag en vervolgens de teksten van beide uitgesproken vermaningen.

Onderwijl de vermaning ging het koken door

Er was veel zwerfafval ingebracht. Kunstenares Yvette maakt dat schoon en verwerkt het dan.

De kinderen maakten bloemen en planten van het afval: want alle plastic komt uiteindelijk af van bomen en planten. 

Presentatie in de dienst

Het resultaat van hun werk

Rondom de soepsteen werden de ingrediënten ingebracht

In de open ruimten werden diverse activiteiten toegelicht

Na afloop waren er nog zeven manden brood over...

Vermaning (1)  Startdienst 

In de puinhopen na de orkaan Irma op Sint Maarten merkte een bewoner op dat er helemaal geen extra materialen waren om de huizen te herstellen.  Het enige dat hij kon doen was de materialen die overal verspreid lagen bij elkaar brengen en opnieuw gebruiken…     en zo geschiedde..

Broeders en zusters, met dat hergebruik zitten we midden in de bijbelse verhalen over scheppen en herscheppen.  Die bijbel is één aaneenschakeling van gebeurtenissen. Telkens weer neemt God het initiatief, of is er een opvallende loop der dingen waar mensen op reageren.  Voortbordurend op ja… het begin.

In dat begin.. was de aarde woest en doods.. duisternis lag over de oervloed. De Amerikaanse Theologe Catherine Keller heeft over dit bijbelvers flink nagedacht. Met name over die oervloed, in het engels vaak als deep / diepte vertaald. Een soort oer-chaos. In andere mythen en sagen wordt zo’n chaos meestal in een spannend gevecht verslagen. Zo niet in de bijbel. Hier ontstaat er een wisselwerking tussen de Schepper en die diepte waaruit leven ontstaat. .  Keller gaat  dus niet uit van een creatio ex nihilo – schepping uit het niets. In plaats daarvan ziet zij een samenwerking van God èn die diepte…  met name dan de Geest die over de oppervlakte beweegt, schudt of relaxt om maar eens een ongewone vertaling te gebruiken.

Chaos wordt zo gezien als: kans tot leven, een uitdaging zeggen we tegenwoordig. Dan moet ik weer aan die man op Sint Maarten denken, schep maar weer iets moois van die oude golfplaten..  gemakkelijk praten voor ons, warm en droog binnen. Aan de andere kant leert de primatoloog Frans de Waal ons dat wij, net als alle andere primaten, ook altijd onze eigen angsten en chaos kennen.  Wat te zeggen van die biljoenen onooglijk kleine plastic deeltjes waarmee de oceanen, de vissen en ook de vogels, en dus ook mensen vol komen te zitten. Ontstaan uit..  zwerfafval. Daar moeten we toch iets mee… Of de bijna torenhoge vuilnisbergen bij Nauerna.  Op den duur zal het wel een prachtig natuurpark worden, met misschien wel grazers en elanden. Misschien zullen onze kleinkinderen dat nog meemaken.

Want ‘iets’ uit ‘afval, schroot of waardeloos materiaal’ maken… dat scheppen en ordenen in Gods geest, die oer-activiteit van alle kinderen van Abraham, dat vraagt een lange adem. Een geduldig openstaan voor die geest die nog immer voortbeweegt. Die creatief maakt om ‘de chaos van het schijnbaar nutteloze’ om te vormen tot iets dat tot de verbeelding spreekt.

Afval bestaat niet, is de slogan van een grote afvalinzamelaar.  En zo is het. Wij kunnen scheiden: papier, plastic, batterijen, glas, groen, en nog veel meer. Wij kunnen ons beperken in het gebruik van verpakkingsmaterialen.  En we kunnen verzamelen van wat verwaait. Of ooit op een slimme manier weer iets doen met al die mini plastic resten. Want overal… zit iets van die oorspronkelijke diepte en oervloed in opgenomen. Van bomen die ooit groeiden en na miljoenen jaren tot aardolie werden. Van mineralen gevormd bij de afkoeling van de aarde. Van licht, lucht en ruimte door God aan ons gegeven. In alles dat er bestaat is levenskracht en scheppingskracht van Godswege geborgen. Alleen al het beseffen van dat….

Die krachten zitten trouwens niet alleen in het materiële. Wij zijn zelf ook uit die bewegende en relaxende geest gemaakt. Hebben ons eigen aandeel in die scheppingskracht meegekregen: In het werk van onze handen, de gedachten van onze geest, de gevoelens van ons hart.  Vooral in elk beetje hoop en optimisme om door schijnbaar onoverkomelijke perioden van duisternis heen te komen. Om toekomst te scheppen, persoonlijk of in gemeenschappelijk verband..   In een voorzichtig voortbouwen op kwetsbare lichtstralen  … om steeds weer in Gods Geest op te staan uit grote en kleine tegenslagen, om orde te scheppen en te leven: zo goed als nieuw. 
K. Klever

Vermaning (2) Startdienst:  

Lezing: Marcus 8,1-9 (Nieuwe Bijbel Vertaling 2004) 
Toen er op een keer weer een grote menigte bijeen was, en ze niets meer te eten hadden, riep hij de leerlingen bij zich en zei tegen hen: ‘Ik heb medelijden met al die mensen, want ze zijn nu al drie dagen bij me en hebben niets meer te eten. Als ik hen met een lege maag naar huis stuur, zullen ze onderweg (op die weg) bezwijken; sommigen zijn immers van ver gekomen.’ Zijn leerlingen antwoordden: ‘Maar hoe zou iemand hen hier, in deze verlatenheid, van genoeg brood kunnen voorzien?’ Hij vroeg hun: ‘Hoeveel broden hebben jullie?’ ‘Zeven,’ antwoordden ze.  Hij zei tegen de mensen dat ze op de grond moesten gaan zitten; hij nam de zeven broden, sprak het dankgebed uit, brak de broden en gaf ze aan de leerlingen om ze aan de mensen uit te delen, en dat deden ze.  Ze hadden ook een paar kleine vissen bij zich; hij sprak er het zegengebed over uit en zei dat ze ook de vissen moesten uitdelen. De mensen aten tot ze verzadigd waren; de leerlingen haalden op wat er van het eten overschoot: zeven manden vol. Er waren ongeveer vierduizend mensen. Toen stuurde hij hen weg.

Zusters en Broeders,

Bij een zorgvuldige lezing van dit verhaal – en laat dat duidelijk zijn, het is geen “er was eens…” verhaal - in het kader van onze startzondag heb ik mij afgevraagd, gaat het in het verhaal om het dat, het wonderlijk gebeuren van brood dat haast uit het niets een onnoemelijke hoeveelheid kan worden of gaat het om het wat van het gebeuren, opgejaagde mensen, die in de verlatenheid, zich zo aan elkaar toevertrouwen, dat er meer mogelijk is dan het gewone. 

Beide zaken passen goed in het thema, immers het verhaal van de soepsteen, als opmaat, laat zien hoe schoorvoetend bijna het inzicht groeit dat waar niets lijkt te zijn, iets geweldig lekkers mogelijk is. Wie kent de uitdrukking niet, als er opeens meer mensen willen blijven eten, die zegt: ik heb niets in huis…. Vaak is het immers zo dat, ook al is er niets in huis, er toch genoeg blijkt te zijn om een weeshuis te eten te geven.  

Maar ik ga terug naar het verhaal, en ik zal proberen uit te leggen, waarom het dat en het wat beide vandaag van belang zijn. Marcus kent, zoals ook Mattheus eigenlijk twee bijna gelijke verhalen over een wonderbare spijziging, waarbij de gebruikte getallen ook niet zomaar zijn neergezet. Want met getal vier komen de vier windstreken in zicht en met het getal zeven alle volken van onze aarde, zeven als het getal van de volheid. 

En eenieder die de bijbel wat beter kent, weet dat dit niet de enige verhalen zijn over wonderlijk eten uit het niets. -  Denk maar aan het Manna verhaal in de woestijn. - En dat alleen al is een duidelijke aanwijzing dat er iets met deze verhalen verteld wil worden dat tot de basisprincipes behoort van onze zijnswijze. En ik bedoel daarmee dit, dat er in alle verhalen na een geconstateerd tekort, honger soms, na de maaltijd er een teveel ontstaat. En daar hebben we een belangrijk bijbels begrip te pakken, dat als er in de verhalen iets gebeurt er nooit sprake is van een soort kneiterigheid of benepenheid. Maar moeten we daarbij ook zeggen, dat gaat nooit van zelf, er is namelijk ook vaak in het verhaal een element dat laat zien, dat wij mensen niet altijd vinden dat er zoiets is als genoeg, laat staan meer dan genoeg. Ga maar eens rustig op een stoel zitten bij een koud buffet en zie wat er gebeurt en wat er op individuele borden overblijf

Bij het wat en het waarom van het verhaal is van wezenlijk belang dat we leren wat genoeg is, zoals er recentelijk ook een pleidooi was voor een economie van het genoeg. Maar het dat leert ons ook dat voor het durven ervaren van het genoeg, een veilige ruimte nodig is in dat wat eerst een chaos en een woestenij lijkt. Zoals dat ons ook wordt verteld in het scheppingsverhaal, waar als het ware de ruimte wordt geschapen waarbinnen alles kan plaatsvinden ten goede.

Misschien is het wel zo, dat alle hebzucht en uitbuiting van onze planeet een grond vindt in de onzekerheid en de angst dat er niet genoeg is in een wereld, die we als een chaos ervaren.

Daarom is het verhaal ook van belang voor het proces van onze vier gemeenten, waar ik al meermalen benadrukt heb dat we moeten proberen de angst voor het verval, de roze olifant, moeten durven onder ogen te zien, maar niet zo, dat we er door verlamd raken en ons erdoor laten terugtrekken in onze eigen veilige ruimte.

Als er iets is waartoe dit verhaal me uitdaagt dan is het dit, dat we durven die veilige ruimte te maken met elkaar, omdat dat voor de wereld waarin wij leven broodnodig is. Als we van nature geneigd zijn tot nooit genoeg, laten we dan tenminste hier proberen te oefenen hoe overvloedig genoeg kan zijn. Dat het ons naar lichaam en ziel mag smaken en sterken.

Amen

Ds. J. Brüsewitz

 

 

   



Naar het nieuwsoverzicht

  Meer informatie   Facebook   ANBI-register Doopsgezinde Gemeente Texel
 
  contact maandblad sitemap
  routebeschrijving nieuwsbrief disclaimer
  veelgestelde vragen inloggen  colofon
     
   
  © 2017 Doopsgezind.nl